Business as usual

Na de Potemkin-verkiezingen was het voor Orbán en de zijnen al gauw weer “business as usual.” Over de bouw van het “monument voor de Duitse bezetting” en andere tragikomische gebeurtenissen van de afgelopen tien dagen.

Horthy en Hitler: "Samen maakten ze het land kapot."

* De dag na de verkiezingen werd in het centrum van Boedapest, in strijd met de belofte van premier Orbán dat er na Pasen eerst een debat zou plaatsvinden, begonnen met de bouw van het omstreden monument ter herdenking van de Duitse bezetting in maart 1944. Volgens de Joodse gemeenschap, vooraanstaande historici en vele anderen wordt met dat monument de verantwoordelijkheid voor de Holocaust in Hongarije ten onrechte enkel en alleen bij de Duitsers gelegd, hoewel die massamoord op 600.000 Joodse medeburgers voor 95% het werk was van Hongaarse autoriteiten (onder het deportatiebevel stond de handtekening van regent Miklos Horthy) en heel veel Hongaarse burgers, die al decennia enthousiaste antisemieten en bondgenoten van Hitler-Duitsland waren. Een analyse van de historicus Krisztian Ungváry is hier te lezen. Een paar honderd demonstranten hebben nu al zes of zeven keer de omheining rond het monument in aanbouw in de avonduren afgebroken. Maar die wordt elke ochtend opnieuw opgezet en de bouw gaat dan onverminderd door. De politie heeft nog niet ingegrepen maar wel zijn er justitiële aanklachten voor “het toebrengen van schade aan openbaar bezit” ingediend tegen diverse demonstranten, waaronder een Holocaust overlevende en Imre Mécs – een oud dissident (een van de opstandelingen van 1956 die daarvoor lange tijd in de dodencel zat) en ook een bekende liberale politicus.

* De Hongaarse Nationale Bank, alweer enige tijd onder leiding van Fidesz-man György Matolcsy, blijkt 90 miljard forint oftewel 300 miljoen euro uit te hebben gegeven aan de aanschaf van allerlei zaken die niets met het functioneren van de bank zelf te maken hebben. Het gaat om een hoop onroerend goed maar ook bijvoorbeeld een oude viool. Noch het parlement noch de Raad van Toezicht heeft enig zicht op wat er precies gebeurt. Volgens nieuwsportaal Index zijn de verkopers in vele gevallen Fidesz relaties die op deze manier in feite op staatskosten winstgevende deals afsluiten. De Nationale Bank liet weten dat ze een aanklacht zal indienen tegen Index.

* In het gratis maandblad voor werknemers in overheidsdienst in Hongarije Közszolgálat (4.Jg., Nr. 4, April 2014)  verscheen een redactioneel commentaar dat niet anders kan worden gekarakteriseerd dan als een liefdesverklaring aan premier Orbán. In het artikel (dat hier in het Duits te vinden is) schetst hoofdredactrice Ildikó Petró onder meer hoe haar ziel doorstroomde van warmte na de prachtige rede van de premier op 15 maart, de trotse, menselijke en edele leider van het Hongaarse vaderland die zulke fantastische dingen voor de natie doet. Dit soort persoonsverheerlijkende propaganda is niet alleen stuitend om te lezen, stuitend is ook dat het blad in kwestie gefinancierd wordt met geld van het Europese Sociaalfonds ter verbetering van de openbare dienstverlening.

* min of meer van dezelfde orde: het Nationaal Museum in Boedapest heeft besloten haar collectie over de recente geschiedenis uit te breiden met …. het rugzakje van premier Orban dat hij gebruikte tussen 2006 een 2010. Hoever zijn we nog van “…en dit is de pen van de grote leider, dit de stoel waarin de grote roerganger zat en dat de zakdoek waarin hij zijn neus snoot.” En dat van een premier die al in 2010 verordonneerde dat er van regeringsvergaderingen geen officiële notulen worden gemaakt zodat niets van wat er wordt besproken op papier staat en ooit bekend kan worden.

* De hoogste rechtbank, de Kuria, veroordeelde de makers van een satirische sketch die een paar maanden geleden op Internet verscheen en waarin een aap met de stem van Orbán een tekst van de premier uitspreekt.

* Het aantal mensen in de werkverschaffing (verplicht werk voor de helft van het minimumloon) werd het afgelopen jaar fors opgevoerd tot meer dan 200.000 mensen. Dat werd vervolgens door de regering gebruikt om te claimen dat de werkloosheid in Hongarije drastisch was verminderd. Nu de ‘verkiezingen’ gewonnen zijn, verschijnen al de eerste berichten dat het aantal mensen in dit soort baantjes danig gaat worden verlaagd.

* En tenslotte nog een paar over de ‘verkiezingen.’

-  de chef fotografie van staatspersbureau MTI heeft ontslag genomen na een incident waarbij het de fotograaf van MTI verboden werd foto’s te maken van premier Orbán en zijn vrouw toen die hun stem uitbrachten. Alleen een PR-fotograaf van de premier mocht deze plaatjes schieten en die moesten vervolgens door MTI op het net worden gezet.

- Volgens Transparency International heeft Fidesz in totaal zo’n drie miljard forint uitgegeven aan de verkiezingscampagne, drie keer zoveel als het wettelijk maximum dat volgens een door Fidesz  ontworpen wet is toegestaan.

- De door Fidesz benoemde Mediaraad heeft de onafhankelijke TV-zender ATV een boete opgelegd voor het uitzenden van oppositiereclame. ATV had de laatste verkiezingsbijeenkomst van de oppositie live uitgezonden en de uitzending niet onderbroken toen er op het podium verkiezingsspotjes werden vertoond. De dag ervoor had ATV ook de verkiezingsbijeenkomst van Fidesz live en in zijn geheel uitgezonden. Dat leverde geen boete op.

"Stemmen" op straat door Hongaren in Transylvanië

- Professor Kim Lane Schepele van Pirnceton University in de VS schreef een uitgebreide kritiek op de verkiezingen in Hongarije. In haar opinie is er minimaal twijfel over de eerlijkheid van het totale proces en de uitslag, maar is de manier waarop Fidesz de tweederde meerderheid in zetels won ronduit illegitiem. In haar artikel in de New York Times (dat hier in het Engels is te zien) constateert ze onder meer dat Fidesz op diverse manieren het eindresultaat op oneerlijke wijze  heeft beïnvloed: manipulaties bij het samenstellen van kiesdistricten, bij het werven en/of tellen van stemmen van Hongaren in de buurlanden (95,35% zou voor Fidesz hebben gestemd), door het introduceren van “compensatiestemmen voor de winnaar” wat de partij zes of zeven zetels extra opleverde, door het eenzijdig introduceren van een “First past de post system” enz. enz. Een Potemkin verkiezing noemt ze het, ogenschijnlijk is alles in orde maar wie een beetje verder kijkt dan zijn neus lang is, ziet dat er heel veel niet klopt.

Hongaarse riksja’s in Amsterdam

Na het vrijgeven van de markt voor fiets- of riksja taxi’s in Amsterdam in 2009, liep hun aantal snel op tot zo’n 200. Ze zijn populair, vooral onder toeristen, maar er kwamen ook steeds meer klachten over kwaliteit, verkeershinder e.d., zodat Amsterdam nu bezig is het aantal in te perken tot maximaal 100. Een sof voor veel riksja chauffeurs natuurlijk, waarvan een groot aantal (sommigen zeggen bijna de helft) bestaat uit Hongaarse jongeren.

Een Hongaarse fietstaxi in A'dam

Op de Hongaarse nieuwssite Index was onlangs een mooie reportage te zien over het leven van deze jongeren in Amsterdam (in het Hongaars uiteraard, maar te zien op
http://www.youtube.com/watch?v=kPcbrGlu2Lg. De meesten zijn de laatste paar jaar gekomen en de redenen waarom ze in Amsterdam werken zijn heel divers. Ze zijn aangetrokken door het avontuur, door de vrijheid van het leven in Nederland, door de fantastische verscheidenheid aan mensen die je in Amsterdam tegenkomt. Maar ze klagen bijna zonder uitzondering ook over de situatie in Hongarije, waar geen werk is, geen perspectief, geen toekomst. Het verschil tussen Amsterdam en Hongarije? “Hier (in Amsterdam) glimlachen mensen tegen mekaar. Als je thuis (in Hongarije) iemand wat langer aankijkt, krijg je te horen: wat moet je van me? Hier (in Amsterdam) zeggen de meeste mensen: hallo, hoe gaat het? Mensen zijn positiever, creatiever, vrijer.”

Natuurlijk speelt geld ook een hele belangrijke rol in hun keuze. Van 100.000 forint (350 euro) per maand kun je niet leven, zegt er een. Maar dat is wel het soort salaris (iets meer dan het minimumloon) waar heel veel Hongaren thuis het van moeten doen. Als riksja chauffeur verdien je 100 tot 150 euro per dag/avond, rekent een ander voor. Het is hard werken, maar dat loont dan ook. Een interessante observatie van een Engelsman die al jaren als riksja chauffeur in Amsterdam woont: er werken niet alleen veel Hongaren maar ook Roemenen op de fietstaxi’s. In eerste instantie lijken ze op elkaar, maar gaandeweg ga je het verschil in één oogopslag zien. De Roemenen zijn meestal luidruchtig en snel maar de Hongaren kijken doorgaans sip en zijn pessimistisch.

Verder de afgelopen week:

* Klubradio is met ingang van gisteren ook haar frequentie in de stad Kecskemét kwijt. Daarmee zijn de zender de afgelopen drie jaar onder Fidesz 11 van haar 12 frequenties ontnomen, en wel alle frequenties in grotere provinciesteden. Alleen de frequentie in Boedapest mag, voor zover nu te overzien, blijven. Maar daarvoor heeft Klubradio maar liefst zeven rechtszaken moeten voeren, die de radio allemaal won maar die de Fidesz Mediaraad zesmaal negeerde! En nu? Nu klopt de regering Orbán zich opeens op de borst over het feit dat Klubradio in Boedapest mag blijven uitzenden. Zie je wel dat er niets aan de hand is, schrijft regeringspropagandist Ferenc Kumin? “Al diegenen die zeiden dat wij ze het zwijgen op wilden leggen, blijken ongelijk te hebben. Er moesten alleen een aantal juridische details worden afgehandeld.” De cynische leugenachtigheid is meer dan stuitend.

* Volgens Julia Király, één van de nog twee onafhankelijke leden van de monetaire raad van de Nationale Bank, is het recente plan ter stimulering van de economie dat door de bank is gelanceerd nooit serieus binnen de bank bediscussieerd. Ze kreeg het 40 pagina’s tellende plan 35 minuten voor de zitting waarin het werd ‘besproken’ te lezen en vervolgens werd er ‘gestemd.’ Bij haar weten had het plan ook voor die zitting nooit de ronde gedaan. Het is, kortom, een regeringsplan dat door ‘onafhankelijk’ gouverneur Matolcsy is gedropt en doorgejast. De zuivering van de bank is inmiddels vrijwel compleet. Matolcsy heeft drie van de meest gerespecteerde topeconomen van de bank ontslagen en bondgenoten (deels functionarissen die voorheen onder hem op het ministerie werkten) op alle sleutelposities benoemd.

* Het Joodse Wereld Congres houdt in mei haar jaarlijkse algemene plenaire zitting in Boedapest. De regering Orbán zal ongetwijfeld gaan proberen dat aan te grijpen om te betogen dat het wel meevalt met het antisemitisme in Hongarije en vooral haar rol daarin, want anders zou dit congres toch niet in Boedapest plaats vinden? Maar het omgekeerde is het geval, aldus de bekende Joodse multimiljonair en filantroop Ronald Lauder. In een ingezonden stuk in de Süddeutsche Zeitung klaagt hij juist de verantwoordelijkheid van de regering Orbán voor het toenemende antisemitisme en racisme scherp aan en betoogt hij dat precies dat de reden is om het congres in Boedapest te houden. “We willen een sterk signaal uitsturen dat Hongarije – een thuis voor de op twee na grootste Joodse gemeenschap in Europa – zich op een gevaarlijke weg bevindt.”

* Het extreemrechtse Jobbik heeft in totaal 16 maal een klacht ingediend bij de Fidesz Mediaraad omdat de partij vond dat ze “onrechtvaardig” werd behandeld en in maar liefst 13 gevallen heeft ze van die mediaraad ook gelijk gekregen. De enige onafhankelijke TV zender die er nog is, ATV, mag bijvoorbeeld Jobbik geen neonazi partij meer noemen en dient zodra Jobbik aan de orde komt ook altijd iemand van deze neonazi partij aan het woord te laten. Daarentegen zijn alle (!) klachten van andere organisaties over met name de toenemende hetze tegen zigeuners, daaronder ook zes klachten tegen de ‘publieke’ media, door diezelfde Mediaraad ongegrond verklaard.